Νέα έρευνα καταδεικνύει πως οι επαγγελματίες μουσικοί διαθέτουν καλύτερη βραχύχρονη και μακρόχρονη μνήμη σε σχέση με τους μη-μουσικούς. Επιπλέον, οι εγκέφαλοί τους αντιδρούν πιο γρήγορα σε περιοχές που σχετίζονται με την λήψη αποφάσεων, τη μνήμη και την προσοχή.
Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στην ετήσια συνάντηση της 'Society for Neuroscience' που έλαβε χώρα στην Washington τον Νοέμβριο 2014 (Schaeffer et al., 2014, η περίληψη της παρουσίασης ΕΔΩ).
Ο Δρ. Park, υπεύθυνος της έρευνας, δήλωσε: 'Όσοι έχουν λάβει μουσική εκπαίδευση είναι γνωστό πως επεξεργάζονται τα γλωσσικά ερεθίσματα γρηγορότερα από τους μη-μουσικούς, ενώ προγενέστερες έρευνες έχουν δείξει πως οι μουσικοί έχουν πλεονεκτήματα και στη μνήμη εργασίας. Αυτό που ήθελα να μάθω είναι κατά πόσο υπάρχουν πλεονεκτήματα τόσο στην απομνημόνευση λέξεων, όσο και εικόνων, καθώς και αν τα πλεονεκτήματα αυτά επεκτείνονται και στη μακρόχρονη μνήμη'.
O Νομπελίστας Ψυχολόγος Daniel Kahneman μιλά στο TED για το πώς δύο όψεις του εαυτού μας - αυτός που βιώνει τις εμπειρίες (our 'experiencing self') και αυτός που στη συνέχεια θυμάται τις ίδιες εμπειρίες (our 'remembering self')- διαφέρουν, επιδρούν στις αποφάσεις που παίρνουμε, στην αντίληψη του εαυτού μας και στην αίσθηση ευτυχίας που βιώνουμε.
Πώς μία νέα πληροφορία μετατρέπεται σε μνημονικό ίχνος; Χρησιμοποιήσαμε λειτουργική νευροαπεικόνιση για να διαπιστώσουμε τι συμβαίνει στις αναπαραστάσεις των νέων γεγονότων αφού τα βιώσουμε. Βρήκαμε πως ένα συγκεκριμένο τμήμα του μέσου κροταφικού λοβού, μιας περιοχής του εγκεφάλου της οποίας η σημασία στην μνήμη είναι γνωστή, αυθόρμητα επανενεργοποιεί τα γεγονότα αυτά ακόμα και όταν εμείς ασχολούμαστε με άσχετες δραστηριότητες. Επιπλέον, η έκταση της επαναενεργοποίησης αυτής φαίνεται να σχετίζεται άμεσα με την μετέπειτα μνημονική μας ικανότητα. Το εύρημα αυτό καταδεικνύει πως μπορούμε τώρα να μελετήσουμε τη δυναμική των μνημονικών διεργασιών για συγκεκριμένες εμπειρίες κατά τις περιόδους που ακολουθούν την αρχική φάση μάθησης.
Figure- Offline reactivation in the entorhinal cortex (ErC).
(Left) Hand-drawn anatomical regions of interest (ROIs) shown for one participant.
(Right) Reactivation of encoding representations is greater for later recalled (R) than forgotten (F) trials. Bars represent mean ± SE of the condition difference.
*P = 0.013, one-tailed paired t test.
Βιβλιογραφική αναφορά:
Staresina B.P., Alink A., Kriegeskorte N., Henson R.N. (2013). Awake reactivation predicts memory in humans. PNAS, 110(52), 21159-64.
Τι είναι οι αναμνήσεις; Πώς σχηματίζονται και γιατί μας φαίνονται τόσο αληθινές; Πώς ο H.M. κατάφερνε να θυμάται γεγονότα από την παιδική του ηλικία, ενώ δεν μπορούσε να συγκρατήσει καμία νέα πληροφορία ή εμπειρία;
Οι Νευροβιολόγοι και οι Ψυχολόγοι μελετούν τους πολύπλοκους τρόπους με τους οποίους λειτουργεί η μνήμη μας, αναζητώντας ακόμα και σε μοριακό επίπεδο τα αίτια της λήθης. Δείτε το βίντεο της σειράς 'NOVA scienceNOW' (PBS).
Μπορείτε να μάθετε, επίσης, περισσότερα για την περίπτωση του H.M. διαβάζοντας την συνέντευξη που έδωσε η Νευροεπιστήμονας Suzanne Corkin, η οποία δούλεψε μαζί του επί πολλά χρόνια. >>> 'NOVA scienceNOW'
Ο ευεργετικός ρόλος του ύπνου στη μνήμη, την μάθηση, τη λύση προβλημάτων, κλπ. είναι τεκμηριωμένος. Ένα νέο πείραμα (Antony et al. 2012, βλ. αναφορά στη συνέχεια), έδειξε πως το άκουσμα μουσικών ερεθισμάτων κατά τη διάρκεια του ύπνου φαίνεται πως βελτιώνει την εκ των υστέρων εκτέλεση των μουσικών αυτών κομματιών.
Luis Buñuel (1900-1983). 'Τελευταία πνοή' (αυτοβιογραφία)
'Πρέπει να αρχίσεις να χάνεις τη μνήμη σου, ακόμα και μικρά της κομματάκια, για να συνειδητοποιήσεις πως η μνήμη είναι το βασικό συστατικό της ζωής μας . Η ζωή δίχως μνήμη δεν θα ήταν διόλου ζωή, όπως και η ευφυΐα, δίχως τη δυνατότητα έκφρασης, δεν θα ήταν ευφυΐα. Η μνήμη είναι η συνοχή μας, η λογική μας, η δράση και το συναίσθημά μας. Χωρίς αυτή δεν είμαστε τίποτα... Η μνήμη, απαραίτητη και εντυπωσιακή, είναι επίσης εύθραυστη και ευάλωτη. Δεν απειλείται μόνο από τη λήθη, τον παλιό της εχθρό, αλλά επίσης από πλάνες που την κατακλύζουν καθημερινά... Η μνήμη προσβάλλεται διαρκώς από τη φαντασία και το όνειρο και, επειδή είναι υπαρκτός ο πειρασμός της πίστης στην πραγματικότητα του φανταστικού, καταλήγουμε να φτιάχνουμε αλήθειες από τις πλάνες μας. Το γεγονός αυτό, από την άλλη, δεν έχει παρά σχετική σημασία, εφόσον εξίσου σημαντικές και προσωπικές είναι οι πρώτες όσο και οι δεύτερες.' Μετάφραση: ΑΛΚΑ
Μειώνουν τη δραστηριότητα στην αμυγδαλή του εγκεφάλου που συνδέεται με το συναίσθημα.
Τα όνειρα δρουν ψυχοθεραπευτικά καθώς μπορούν να «απαλύνουν» τις επώδυνες αναμνήσεις, σύμφωνα με νέα μελέτη ειδικών του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ που δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «Current Biology».
Το φαινόμενο της παιδικής αμνησίας, της αδυναμίας μας δηλαδή να θυμόμαστε ως ενήλικες όσα ζήσαμε στα πρώτα χρόνια της ζωής μας, έχει γίνει αντικείμενο πολλών ερευνών [βλ. παλαιότερες αναρτήσεις]. Μία πρόσφατη διαχρονική μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Child Development, ερευνά το φαινόμενο της παιδικής αμνησίας σε 140 παιδιά.
Ο Daniel Tammet είναι ένας 31χρονος Βρετανός με σύνδρομο Asperger αλλά και εξαιρετικές νοητικές ικανότητες, ένας από τους λίγους 'savants' [Σύνδρομο του savant ή του 'σοφού'] του κόσμου. Μπορεί να κάνει υπολογισμούς με 100 δεκαδικά ψηφία, και να μάθει μία γλώσσα σε μία εβδομάδα. Σε αντίθεση με τους περισσότερους savants, ο Daniel μπορεί να μιλήσει και να εξηγήσει με μεγάλη παραστατικότητα πώς σκέφτεται και τι συμβαίνει στο μυαλό του όσο πραγματοποιεί τους θαυμαστούς αυτούς υπολογισμούς. Μάλιστα έχει γράψει και δύο βιβλία [Born on a Blue Day & Embracing the Wide Sky] στα οποία περιγράφει με μεγάλη λεπτομέρεια τις νοητικές του εμπειρίες. Στο ακόλουθο 50λεπτο ντοκιμαντέρ ['The boy with the incredible Brain'], ο Daniel ταξιδεύει στην Αμερική για να συναντηθεί με ερευνητές οι οποίοι προσπαθούν να κατανοήσουν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ο νους του.
'I have a relationship with numbers that is similar to the relationship that most people have with language. When people think of words, they don't think of them as separate items, atomised in their head, they understand them intuitively and subconsciously as belonging to an interconnected web of other words.You wouldn't use a word like "giraffe" without understanding what the words "neck" or "tall" or "animal" mean. Words only make sense when they are in this web of interconnected meaning and I have the same thing with numbers. Numbers belong to a web. When somebody gives me a number, I immediately visualise it and how it relates to other numbers. I also see the patterns those relationships produce and manipulate them in my head to arrive at a solution, if it's a sum, or to identify if there is a prime'
Από συνέντευξη που έδωσε στο NewScientist. Δείτε επίσης ένα βίντεο του ABC News.
Όλες οι μανούλες το υποψιαζόμασταν. Πρόσφατα επιβεβαιώθηκε και πειραματικά:
Βρέφη λίγων εβδομάδων φαίνεται πως θυμούνται και αναγνωρίζουν μία μελωδία την οποία άκουγαν συχνά όσο ήταν στην κοιλιά της μαμάς τους, κατά τις 3 τελευταίες εβδομάδες της κύησης.
Δύο βίντεο σχετικά με τη δύναμη της μουσικής, την επιρροή που ασκεί στη λειτουργία του εγκεφάλου και τις δυνατότητες που προσφέρει για την αποκατάσταση, διατήρηση και βελτίωση της φυσικής, συναισθηματικής και νευρολογικής λειτουργίας ατόμων με νευρολογικές παθήσεις.
[...] Εχοντας μείνει και οι ίδιοι έκπληκτοι από τα ευρήματά τους, γερμανοί ερευνητές μόλις κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ο καλύτερος τρόπος για να μην ξεχάσουμε ένα ποίημα ή ένα θεώρημα που μόλις μάθαμε μπορεί κάλλιστα να είναι ...ένας υπνάκος [...]
Σχετικά με την Παιδική Αμνησία. Ένα πρωτότυπο πείραμα.
Πριν από περίπου έναν αιώνα, ο Φρόιντ (Freud, 1916; Bauer, 2004) αναφέρθηκε στο φαινόμενο της Παιδικής Αμνησίας (Childhood Amnesia). Είχε παρατηρήσει πως ως ενήλικες δεν θυμόμαστε γεγονότα που συνέβησαν κατά τα πρώτα χρόνια της ζωής μας. Αν και η εξήγηση που είχε δώσει θεωρείται πλέον παρωχημένη (πίστευε πως οι μνήμες των πρώτων ετών καταστέλλονται επειδή είναι 'τραυματικές', χωρίς ωστόσο να εξηγεί γιατί δεν θυμόμαστε τουλάχιστον τις ευχάριστες εμπειρίες), γνωρίζουμε πως το φαινόμενο αυτό είναι -εν μέρει- πραγματικό.
Ένα εντυπωσιακό βίντεο, μία πρωτότυπη έρευνα... Οι ερευνητές Inoue & Matsuzawa (Curr Biol 17:23; 2007) έδειξαν πως o νεαρός χιμπατζής Ayumu θυμόταν με ακρίβεια της τάξης του 79%, τη θέση και τη σειρά πέντε αραβικών αριθμών μεταξύ του 1 και του 9, όταν αυτοί παρουσιάζονταν σε τυχαία διάταξη για μόνο 210ms σε μία ηλεκτρονική οθόνη αφής και στη συνέχεια καλύπτονταν από λευκά τετραγωνάκια (βλ. βίντεο στη συνέχεια)
Κανένας από τους ανθρώπους που έλαβε μέρος στη δοκιμασία αυτή δεν προσέγγισε τον βαθμό ακριβείας του χιμπατζή.
Μία ιστοσελίδα όπου μπορεί κανείς να πραγματοποιήσει online πολλές από τις γνωστές δοκιμασίες (τεστ) Αντίληψης, Μνήμης, Προσοχής, κλπ. >>>> CognitiveFun.net
Η λειτουργία του ανθρώπινου εγκεφάλου και η ταυτότητα της συνείδησης επιφυλάσσουν στην επιστήμη πολλές ακόμη εκπλήξεις. Τα πρόσφατα ανατρεπτικά ευρήματα μας δίνουν ωστόσο μια «γαργαλιστική» πρόγευση. Τώρα ξέρουμε ότι οι νευρώνες αναγεννώνται, είδαμε τις αναμνήσεις να δημιουργούνται και μάθαμε ότι δεν είναι το μέγεθος που κάνει έναν εγκέφαλο εξυπνότερο...
Νέα έρευνα καταδεικνύει πως οι επαγγελματίες μουσικοί διαθέτουν καλύτερη βραχύχρονη και μακρόχρονη μνήμη σε σχέση με τους μη-μουσικούς. Επιπλέον, οι εγκέφαλοί τους αντιδρούν πιο γρήγορα σε περιοχές που σχετίζονται με την λήψη αποφάσεων, τη μνήμη και την προσοχή.
